Στην επισφαλή εκτίμηση ότι η ενεργειακή διαταραχή δεν θα έχει μεγάλη διάρκεια εξακολουθεί να βασίζεται η αγορά, με τις προθεσμιακές τιμές σε πετρέλαιο και φυσικό αέριο να την αντανακλούν.
Το αργό πετρέλαιο παρέμεινε χθες (4.3.2026) στα ίδια επίπεδα, κοντά στα 80 δολάρια για το Brent. Αντιθέτως, το φυσικό αέριο είχε πτώση από τα 60 στα 49 ευρώ στην περίπτωση του συμβολαίου TTF. Τα προθεσμιακά συμβόλαια των επομένων μηνών δείχνουν αντίστοιχα νούμερα για το Μάιο και χαμηλότερα από τον Ιούνιο και έπειτα. Ασφαλώς υπάρχουν και ορισμένοι κερδοσκόποι που αγοράζουν σήμερα ποσότητες ώστε να τις πουλήσουν αργότερα αν οι τιμές ανέβουν κι άλλο. Μια τακτική που είναι όμως μη εκτεταμένη, με την ευρύτερη αγορά επιφυλακτική.
Υποβαθμίζουν τις επιπτώσεις κυβέρνηση και Βρυξέλλες
Αξιωματούχοι των Βρυξελλών ανέφεραν χθες ότι στην παρούσα φάση δεν κρίνονται απαραίτητα έκτακτα μέτρα στο αέριο, τόσο σε επίπεδο κρατών-μελών, όσο και πανευρωπαϊκά. Η έκτακτη ομάδα εργασίας της Ε.Ε. πρόκειται να συσκεφθεί σήμερα για να εξετάσει αναλυτικά την κατάσταση και να εντοπίσει τις διαθέσιμες επιλογές για τη συνέχεια.
Στο ίδιο μήκος κύματος ήταν και οι δηλώσεις στην Ελλάδα που έκαναν ο πρωθυπουργός, Κυριάκος Μητσοτάκης, και ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου. Κοινή συνισταμένη είναι ότι έχουμε τα μέσα να αντεπεξέλθουμε και δεν θα αντιμετωπίσουμε ελλείψεις σε καύσιμα.
Οι παραπάνω εκτιμήσεις, όμως, έρχονται αντιμέτωπες με μια σκληρή πραγματικότητα. Αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει καμία εγγύηση ότι το πρόβλημα στα Στενά του Ορμούζ θα λυθεί γρήγορα και δεν θα αποκτήσει μεγάλη διάρκεια. Ο εφοδιασμός μπορεί να μην αποτελέσει θέμα για τη χώρα μας, όμως οι τιμές από μόνες τους αποτελούν μείζον ζήτημα.
Μικρό καλάθι από ναυτιλία στις προτάσεις Τραμπ
Την Τρίτη (3.3.2026) ο Αμερικανός πρόεδρος Τραμπ έθεσε την ιδέα να προσφέρουν οι ΗΠΑ φθηνή ασφάλιση για τα πλοία, ώστε να διαπλεύσουν και πάλι τα Στενά, δίνοντας τέλος στο πρόβλημα. Ο ίδιος δεσμεύτηκε και για προστασία από το αμερικανικό πολεμικό ναυτικό, εφόσον χρειαστεί.
Εντούτοις, πηγές του ναυτιλιακού χώρου εκφράζουν τη βαθιά τους δυσπιστία απέναντι στην αμερικανική πρόταση. Υπάρχουν αφενός τεχνικές και νομικές λεπτομέρειες που καθιστούν δύσκολη την ασφάλιση που προσφέρει ο Τραμπ σε τόσο σύντομο χρονικό ορίζοντα.
Απείρως σημαντικότερο είναι ότι οι ναυτιλιακές και οι πετρελαϊκές δεν πρόκειται να ρισκάρουν να χάσουν τα πλοία και τα πληρώματά τους, μόνο και μόνο για να δοκιμάσουν τον διάπλου και να γίνουν πειραματόζωα. Άλλωστε, την Τετάρτη εμπορικό πλοίο που επιχείρησε να περάσει τα Στενά, δέχτηκε επίθεση και τυλίχθηκε στις φλόγες.
Εν ολίγοις, οι εταιρείες αυτές θέλουν πρώτα να δουν μια αποφασιστική κίνηση των ΗΠΑ και των συμμάχων τους στον Περσικό Κόλπο, να διαπιστώσουν ότι οι συνθήκες είναι απολύτως ασφαλείς, και έπειτα να κινηθούν για να επαναλάβουν τις προμήθειες προς τη διεθνή αγορά. Εκλαμβάνουν τις δηλώσεις Τραμπ ότι επί της ουσίας τους "ρίχνει το μπαλάκι" για να κάνουν εκείνες το πρώτο βήμα.
Στο στρατιωτικό σκέλος, υπάρχουν σημάδια ότι οι Ιρανοί έχουν ήδη εξαντλήσει σε σημαντικό βαθμό περί το 50% το απόθεμα βαλιστικών πυραύλων τους. Έτσι, εντός των επομένων ημερών ή εβδομάδων αναμένεται μια κάμψη στα πλήγματα που κάνουν μέσω των συγκεκριμένων όπλων. Πράγμα που είναι σίγουρα θετικό αν είναι να γίνει μια προσπάθεια να ανοίξουν δια της βίας τα Στενά.
Όμως, το πρόβλημα είναι τα πολυάριθμα drones, που πλέον χτυπούν με ακρίβεια στόχους σε μεγάλες αποστάσεις, πόσο μάλλον αν χρειαστεί να στοχεύσουν πλοία δίπλα στις ιρανικές ακτές. Έτσι, μοιραία προκύπτει το ερώτημα αν είναι εφικτό και πόσος χρόνος θα χρειαστεί για το άνοιγμα των Στενών. Χρόνο τον οποίο η αγορά της ενέργειας δεν διαθέτει, καθώς πιέζεται πολύ έντονα.
Τί θα συμβεί αν ξεπεράσει τον ένα μήνα η κρίση
Ενδεχομένως η κρίση να λάβει τέλος μέσω άλλων τρόπων, όπως η διπλωματική οδός, ή αν το Ιράν επιτρέψει στα πλοία να περάσουν. Όμως, υπάρχει συνάμα και ένα υπαρκτό σενάριο να τραβήξει επί μακρόν, οδηγώντας τις τιμές πετρελαίου και αερίου σαφώς ψηλότερα από τα ήδη υψηλά τους επίπεδα.
Στο αρνητικό σενάριο, στελέχη του εγχώριου κλάδου βλέπουν τις τιμές του αερίου να εκτοξεύονται στην Ευρώπη ακόμα και στα 150 ευρώ/MWh μετά από τον πρώτο μήνα. Πρόκειται για μια τιμή που θα προσέγγιζε τα επίπεδα της ενεργειακής κρίσης του 2022, παρά για μια πρόσκαιρη και διαχειρίσιμη εκτίναξη.
Πηγή: newsit.gr
